همه مقالات تخصصی

ویرایش امن fstab: UUID، nofail و تست با mount -a

fstab را با UUID و nofail بنویسید، پیش از ریبوت با mount -a و findmnt --verify تست کنید و از گیرکردن بوت جلوگیری کنید.

ویرایش امن fstab: UUID، nofail و تست با mount -a

یک خط اشتباه در /etc/fstab می‌تواند سرور را در حالت emergency بالا بیاورد، آن هم وقتی دسترسی فیزیکی یا کنسول ندارید. این راهنما روشی می‌دهد که هر تغییر را پیش از ریبوت تست کنید.

۱. اول نسخهٔ پشتیبان بگیرید

sudo cp -a /etc/fstab /etc/fstab.bak

این یک خط، راه برگشت سریع است. بدون آن، اگر ویرایش خراب شود باید از حافظه بازسازی کنید.

۲. با UUID بنویسید، نه نام دستگاه

lsblk -f
sudo blkid

نام‌هایی مثل /dev/sdb1 با تغییر ترتیب دیسک‌ها می‌توانند عوض شوند، ولی UUID ثابت می‌ماند. یک خط نمونه:

UUID=xxxx-xxxx  /data  ext4  defaults,nofail  0  2

به‌جای xxxx-xxxx مقدار blkid را بگذارید.

۳. nofail برای دیسک‌های غیرحیاتی

اگر دیسک داده نباشد، بدون nofail بوت منتظر می‌ماند و به emergency می‌رود. برای دیسک‌های غیر از ریشه، nofail را بگذارید و در صورت نیاز x-systemd.device-timeout=10s را اضافه کنید تا انتظار طولانی نشود. برای مسیر ریشه و /boot نباید nofail بگذارید.

۴. پیش از ریبوت تست کنید

sudo findmnt --verify
sudo mount -a
sudo systemctl daemon-reload

دستور اول خطای ساختاری را نشان می‌دهد، دومی همهٔ خط‌ها را واقعاً سوار می‌کند. اگر خطایی ندیدید، ریبوت امن‌تر است.

۵. اگر بوت گیر کرد

در حالت emergency یا از کنسول سرویس‌دهنده، ریشه را قابل‌نوشتن کنید (mount -o remount,rw /)، فایل پشتیبان را برگردانید و ریبوت کنید. برای مدیریت سرویس‌های وابسته به مسیر، نوشتن واحد systemd را ببینید و پیش از جابه‌جایی داده‌ها از کپی امن با rsync استفاده کنید.

۶. مثال توضیحی، نه اندازه‌گیری واقعی

فرض کنید دیسک دوم با UUID به /data وصل بود و بعد از تعویض دیسک، سرور بدون nofail در emergency ماند. با nofail همان سرور بالا می‌آید و فقط /data خالی است. این سناریو فقط برای توضیح است، نه اندازه‌گیری واقعی.

۷. اشتباه‌های رایج

  • استفاده از /dev/sdX برای دیسک‌های غیرریشه.
  • ریبوت بدون اجرای mount -a.
  • گذاشتن nofail روی ریشه یا /boot.
  • فراموش‌کردن پشتیبان fstab.

۸. پرسش‌های متداول

عدد آخر خط fstab چیست؟ ترتیب fsck است؛ برای ریشه ۱ و برای بقیه معمولاً ۲ و برای فایل‌سیستم‌های بدون fsck صفر.

nofail امن است؟ بوت را نگه نمی‌دارد، ولی برنامه‌ای که به مسیر وابسته است ممکن است روی دیسک ریشه بنویسد؛ آن را کنترل کنید.

mount -a دیسک را دوباره سوار می‌کند؟ فقط خط‌هایی را که سوار نیستند سوار می‌کند.

۹. چک‌لیست سریع

  1. از fstab پشتیبان گرفته شد.
  2. UUID با blkid خوانده شد.
  3. nofail برای دیسک غیرحیاتی گذاشته شد.
  4. findmnt –verify و mount -a بدون خطا بود.
  5. راه بازگشت از کنسول آماده است.

اگر برای بررسی عملکرد یا نگهداری سرور به همکاری نیاز دارید، محدودهٔ خدمات مدیریت سرور را ببینید.

راهنماهای بیشتر سرور و وردپرس در آرشیو مقالات جمع شده‌اند.

منابع رسمی

fstab(5) man page · findmnt(8) man page · mount(8) man page